در خصوص مشاوره حقوقی مطالبه وجه سفته در ابتدا به تعریف سفته ، مندرجات اساسی سفته و ویژگی های سفته بیان میشود. همانطور که در مشاوره حقوقی مطالبه وجه چک بیان گردید سفته جزء اسناد تجاری محسوب میشود. فلذا تمام ویژگی های اسناد تجاری در خصوص سفته نیز جاری خواهد بود .
تعریف سفته
سفته یکی از اسناد تجاری پیش بینی شده در قانون تجارت می باشد که در آن شخصی بعنوان صادر کننده خود را متعهد می نماید که در تاریخ مشخصی مبلغ معینی را به او بپردازد .
طبق ماده 307 قانون تجارت :
” فته طلب سندی است که به موجب آن امضاکننده تعهد میکند مبلغی در موعد معین یا عندالمطالبه در وجه حامل یا شخص معین یا به حواله کرد آن شخص کارسازی نماید.”
مندرجات سفته
برای اینکه یک سفته سند تجاری محسوب شود و دارنده آن امکان بهره بردن از مزایای مندرجه در قوانین را داشته باشد باید به صورت قانونی نوشته شود . در زیر به مندرجات اساسی سفته می پردازیم :
الف ) امضا یا مهر صادر کننده :
سفته یک سند تجاری محسوب می گردد و لازم است که به امضا یا مهر صادر کننده برسد. تا سندی معتبر ، قانونی و تجاری محسوب گردد . سفته بدون امضا یا مهر صادر کننده جز اسناد تجاری محسوب نمی گردد .
ب ) ذکر تاريخ صادر شدن سفته :
ذکر تاريخ صادر کردن سفته به صورت روز ، ماه و سال چه به صورت حروف و چه به صورت عدد الزامست. ناگفته پیداست که سفته بدون تاريخ صدور ارزشی ندارد .
پ) مبلغ سفته :
مبلغ از دیگر مندرجات اساسی سفته می باشد . در قانون تجارت آورده شده است که مبلغ سفته باید با تمام حروف نوشته شود ، لکن در رویه عملی و آرای قضایی مشاهده می گردد. که ذکر مبلغ سفته با عدد نیز معتبر بوده و تابع مقررات تجارتی می باشد .
ت ) نام گیرنده وجه :
گیرنده در سفته به سه صورت مشخص می گردد :
- یا سفته در وجه یک شخص معین صادر می شود ، در این صورت باید نام او ذکر شود .
- یا سفته به حواله کرد یک شخص معین صادر می شود : در این صورت نیز باید نام گیرنده مشخص گردد
- یا سفته در وجه حامل صادر شده است : در این صورت ذکر نام شخصی معین بعنوان گیرنده سفته لازم نیست
ث ) تاریخ پرداخت سفته:
به چهار صورت به صورت روز ، ماه ، و سال میتواند معین گردد :
- تاریخ معینی برای پرداخت وجه آن مشخص گردد
- چند روز یا چند ماه از تاریخ صدور باید پرداخت شود
- ظرف چند روز یا چند ماه از تاریخ رویت باید پرداخت گردد
- پرداخت به رویت
واخواست سفته
سفته برخلاف چک که گواهی عدم پرداخت صادره از بانک به عنوان واخواست تلقی میشود. به این ترتیب نبوده و لزوما می بایست مبلغی معادل دو و نیم درصد از مبلغ مندرج در سفته به عنوان هزینه واخواست به اداره مربوطه واریز گردد و تمبر دولتی در این خصوص ابطال شود. پس از آن مطالبه وجه سفته به صادر کننده ارسال می شود. در تهران مجتمع قضایی ولیعصر دارای بخش مربوط به واخواست سفته می باشد. که در آن مرجع با ابطال تمبر دولتی واخواست مربوطه صورت و مراتب به صادرکننده اعلام میگردد .
مشاوره حقوقی مطالبه وجه سفته
ویژگی اساسی اسناد تجاری وصف تجریدی بودن آن است به این معنی که به مجرد صدور سفته دین بر عهده ی صادر کننده قرار گرفته. و درصورت مراجعه دارنده در تاریخ سررسید سفته اصل بر مدیونیت صادرکننده تلقی و نامبرده متعهد به پرداخت وجه می باشد .
در خصوص نقل و انتقال سفته
از ویژگیهای بارز سفته قابلیت انتقال آن به صرف امضا در پشت برگ و یا حتی در مواردی بدون ظهر نویسی می باشد. و دارنده سفته به عنوان طلبکار از صادرکننده سفته شناخته میشود. قابلیت تامین خواسته قبل از صدور حکم محکومیت یکی دیگر از ویژگیهای سفته است .
تامین خواسته در سفته
یکی از ویژگی های دادخواست مطالبه سفته آن است که دارنده آن می تواند قبل از اخذ حکم محکومیت نسبت به تامین خواسته و توقیف اموال صادر کننده سفته اقدام نماید. لیکن تنها ایراد سفته آن است که بدون واخواست امکان تامین خواسته میسر نبوده و البته همانطور که بیان گردید واخواست سفته نیز نه تنها زمان بر بوده مبلغی معادل دو و نیم درصد مبلغ هزینه بر دار می باشد .
مسئولیت تضامنی در پرداخت وجه سفته
از ویژگیهای اساسی اسناد تجاری می توان به قابلیت ایجاد مسئولیت پرداخت وجه سفته برای اشخاص متعدد اشاره نمود. مطابق قانون تجارت اگر شخصی ظهر سفته را به عنوان ظهر نویس امضا نموده در مهلت مقرر قانونی 10 روزه واخواست نسبت به وی نیز صورت بگیرد مسئولیت تضامنی برای ایشان در نظر گرفته خواهد شد. نوع دیگر از ایجاد مسئولیت تضامنی با امضا پشت برگه سفته به عنوان ضمانت است که در این صورت نیز دادگاه پرداخت وجه آنرا به صورت تضامنی برای هر دو طرف (صادر کننده سفته و امضا کننده پشت سفته به عنوان ضامن در پرداخت ) در نظر می گیرد .
تفاوتهای سفته و چک
از تفاوتهای سفته با چک ۳ مورد از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است و هر سه مورد نشان از این داشته که اخذ چک به مراتب مناسبتر به حال طلبکار می باشد. و وصول بدهی با اخذ چک با تضمین بیشتری همراه خواهد بود .
همانطور که بیان شد واخواست سفته برخلاف چک نیازمند ابطال تمبر معادل دو نیم درصد می باشد. اما چک با مراجعه به بانک و اخذ گواهی عدم پرداخت واخواست شده تلقی خواهد شد. لازم به ذکر است مزیت واخواست این است که دارنده چک و یا سفته میتواند قبل از قطعیت حکم محکومیت نسبت به توقیف اموال صادر کننده چک و سفته اقدام نموده. و برابر قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی نسبت به توقیف داراییهای ایشان تا تعیین تکلیف رای صادره پیش دستی نماید .
چک در مواردی دارای اوصاف کیفری بوده و دارنده چک می تواند و نه تنها وجه آن را در دادگاه حقوقی مطالبه نماید. بلکه نسبت به صدور چک بلامحل طرح شکایت کیفری نماید. قابل ذکر است همین امر میتواند احقاق حق و وصول مطالبات را به نحو بهتری تضمین نماید لیکن سفته به هیچ عنوان وصف کیفری نداشته و در هر حال دارنده سفته صرفاً می تواند وجه آنرا مطالبه نماید .
از ویژگیهای بسیار پر اهمیت چک آن است. که این سند برخلاف سفته قابلیت وصول از طریق دوایر اجرای ثبت را داشته و دارنده چک میتواند با مراجعه به دوایر اجرای ثبت نسبت به ممنوع الخروجی و توقیف اموال صادر کننده اقدام نماید. و البته این ویژگی منحصر به اسناد لازم الاجرا بوده که سفته جز اسناد تجاری تلقی شده. لیکن سند لازم الاجرا نبوده و امکان اقدام از دوایر اجرای ثبت میسر نمی باشد .
لازم به ذکر است خسارت تاخیر تادیه سفته از تاریخ واخواست محاسبه می شود. و اما تاریخ محاسبه خسارت تاخیر تادیه چک از تاریخ سررسید چک محاسبه خواهد شد و مشخص است. در این خصوص نیز چک از مقبولیت بیشتری برخوردار است. چرا که ممکن است دارنده سفته نسبت به واخواست آن اقدام ننماید. و در این صورت نیز بابت تاخیر در پرداخت وجه آن صرفاً می تواند از تاریخ دادخواست مطالبه خسارت تاخیر نماید. امّا در چک دارنده آن میتواند از تاریخ سررسید چک خسارت تاخیر در تادیه را مطالبه نماید .
چک بهتر است یا سفته؟
در ادامه مشاوره حقوقی مطالبه وجه سفته به این سوال پاسخ خواهیم داد که:
- در معاملات و دادن قرض بهتر است از طرف مقابل چک اخذ نماییم و یا سفته ؟
- و اصولاً اخذ کدام یک از این دو سند بهتر و مناسبتر به حال طلبکار است ؟
همانطور که در بیان گردید چهار ویژگی بارز چک و وجه تمایز آن با سفته دلیل اصلی مرغوبیت این سند تجاری نسبت به سفته می باشد. لیکن در جامعه چنین تصور میشود به علت آنکه سفته سندی دولتی بوده و بابت خرید آن تمبر دولتی پرداخت میشود. از ضمانت اجرای قوی تری نیز برخوردار است. البته این موضوع مطابق موارد بیان شده مردود می باشد. فلذا پاسخ به سوال طرح شده واضح بوده و مشخص است اخذ چک از بدهکار به مراتب بهتر و مناسب تر از سفته خواهد بود .
روند رسیدگی
مشاوره حقوقی روند رسیدگی قضایی درخصوص دادخواست مطالبه وجه سفته مانند الباقی دعاوی مالی و مطالبات وجه بوده. که مطالبه مبلغ سفته تا ۲۰ میلیون تومان در صلاحیت شورای حل اختلاف بوده. و با توجه به اقدامات صورت گرفته در جهت الکترونیکی شدن روند رسیدگی ، دادخواست از طریق دفاتر خدمات قضایی به شورای حل اختلاف محل اقامت خوانده و یا محل اجرای تعهد ارسال می گردد.
البته مرجع صالح به رسیدگی در خصوص سفته های با مبالغ بالاتر از ۲۰ میلیون تومان در دادگاه عمومی و حقوقی بوده. و بعد از ثبت دادخواست در دفاتر خدمات قضایی مانند تمامی دادخواست ها موضوع به دادگاه عمومی محل اقامت خوانده و یا محل اجرای تعهد ارجاع خواهد شد .
هزینه دادرسی مطالبه وجه سفته
لازم به ذکر است هزینه دادرسی در شورای حل اختلاف دو و نیم درصد مبلغ خواسته و در دادگاه عمومی و حقوقی تا سقف ۲۰ میلیون تومان. معادل دو و نیم درصد و مازاد آن برابر با سه و نیم درصد محاسبه و پرداخت خواهد شد. البته این موضوع مطابق قانون وصول برخی مطالبات دولت مصوب ۱۳۹۶ می باشد .
خسارات تاخیر در پرداخت وجه سفته
در مشاوره حقوقی مطالبه وجه سفته همانطور که در اختلافات چک و سفته بیان گردید. خسارت تاخیر در تادیه سفته از تاریخ واخواست آن و در صورت عدم واخواست از تاریخ ثبت دادخواست محاسبه خواهد شد .
مدارک مورد نیاز
مدارک مورد نیاز جهت ثبت دادخواست مطالبه وجه سفته عبارتند از :
- اصل سفته و در صورت واخواست آن مدارک مربوط به واخواست سفته
- مدارک شناسایی معتبر
- ثبت نام در سامانه ابلاغ الکترونیکی ثنا
لازم به ذکر است در صورت مراجعه به وکیل سفته و اعطای وکالت به ایشان مبالغ حق الوکاله به همراه هزینه دادرسی از محکوم علیه قابل مطالبه خواهد بود. فلذا پیشنهاد می شود دارندگان سفته در جهت تسریع در احقاق حق و وصول مطالبات از حمایت قضایی وکیل کیفری استفاده نمایند. چرا که سرعت اقدام در دعاوی مطالبه وجه سفته و توقیف اموال در تامین خواسته از موارد بسیار پر اهمیت در وصول مطالبات می باشد .
دادگاه صالح برای رسیدگی
مرجع صالح برای رسیدگی به دعاوی مطالبه وجه سفته یا شورای حل اختلاف بوده. یا دادگاه عمومی و حقوقی محل اقامت خوانده و یا دادگاه عمومی و حقوقی محل اجرای تعهد . در خصوص اینکه طلبکار باید دعوی خود را در کدام یک از مراجع فوق مطرح کند به مبلغ مندرج در سفته بستگی دارد به این صورت که :
- حالت اول :چنانچه مبلغ سفته تا ۲۰۰ میلیون ریال باشد دعوی در صلاحیت شورای حل اختلاف محل اقامت خوانده ، یا محل اجرای تعهد می باشد .
- حالت دوم : چنانچه مبلغ سفته از ۲۰۰ میلیون ریال بیشتر باشد. دعوی در صلاحیت دادگاه عمومی و حقوقی محل اقامت خوانده و یا محل اجرای تعهد میباشد .
وکیل متخصص مطالبه وجه سفته
آیا سفتههایی دارید که زمان وصول آنها فرا رسیده و به دنبال راهی برای مطالبه وجه آنها هستید؟ ما در مجموعه حقوقی وکیل نادری با تجربه و تخصص در زمینه حقوقی، در کنار شما هستیم تا حق شما را از بدهکاران مطالبه کنیم.
✅ چرا وکیل نادری؟
- تحلیل دقیق پرونده: بررسی شرایط و جوانب حقوقی سفتههای شما
- اقدامات قانونی موثر: پیگیری حقوقی در محاکم به صورت حرفهای و مستند
- حمایت مستمر: ارتباط نزدیک و پیوسته با شما در تمام مراحل پرونده
با ما تماس بگیرید و از مشاوره تخصصی و خدمات حقوقی حرفهای ما بهرهمند شوید. اجازه دهید ما به عنوان وکیل شما، در راستای تحقق حقوق قانونیتان اقدام کنیم.
? تلفن: 09124230952
ایمیل : pooriya.naderi@yahoo.com
پیج اینستاگرام : vakil naderi
آدرس دفتر: تهران ، میدان تجریش ، ابتدای خیابان فناخسرو ، جنب مجتمع تجاری تندیس ، پلاک 16 ، طبقه اول
