مشاوره تخصصی انکار زوجیت، در مقابل انکار زوجیت چه کارهایی باید انجام دهیم؟ و چرا موضوع انکار زوجیت اهمیت دارد؟ یکی از پیچیده ترین و در عین حال حساس ترین دعاوی خانوادگی، دعوای انکار زوجیت است. این دعوا زمانی مطرح می شود که یکی از طرفین، وجود رابطه زوجیت را انکار می کند، در حالی که طرف دیگر مدعی وجود عقد نکاح است. موضوع وقتی بحرانی تر می شود که در این میان حقوقی چون نفقه، ارث، مهریه یا حتی وضعیت فرزندان مشترک مطرح باشد. هدف این مقاله آن است که راهنمایی جامع، کاربردی و قابل فهم برای عموم مردم ارائه دهد تا در مواجهه با چنین ادعایی، راه خود را به درستی انتخاب کنند و برای پیگیری پرونده به موقع اقدام نمایند.
انکار زوجیت یعنی چه و چه پیامدهایی دارد؟
انکار زوجیت به معنای نفی وجود رابطه زناشویی و ازدواج رسمی یا غیررسمی از سوی یکی از طرفین است. معمولاً مردان در مواجهه با برخی ادعاها مانند مطالبه مهریه یا نفقه، رابطه زوجیت را انکار می کنند و در مقابل، زنان مجبور به اثبات آن می شوند.

اما این انکار بی اساس، مطابق ماده ۵۲ قانون حمایت خانواده می تواند مجازات داشته باشد. به زبان ساده، اگر کسی در دادگاه بگوید ازدواجی وجود نداشته ولی بعداً مشخص شود که دروغ گفته، قانون او را به جرم تحریف واقعیت در مورد رابطه خانوادگی مجازات می ک ند. این مجازات می تواند حبس یا جزای نقدی باشد و شامل وراث یا نماینده قانونی شخص نیز می شود. هدف قانون گذار این بوده که هیچ شخصی به خصوص مردان، نتوانند از وظایف شرعی و قانونی خود فرار کنند یا یا با ادعای بی پایه و مبنا، انجام وظایف خود را به تاخیر بیندازند.
در مقابل انکار زوجیت چه باید کرد؟
اگر شما با ادعای انکار زوجیت از سوی همسر یا وراث او روبرو شدید، لازم است مراحل زیر را با دقت و همراهی وکیل متخصص خانواده طی کنید:
۱- اثبات زوجیت
اولین گام در مقابل انکار زوجیت، اثبات زوجیت است. اگر عقدنامه رسمی دارید، اثبات رابطه زناشویی آسان است. اما در صورتی که ازدواج به صورت غیررسمی یا شرعی بوده و سند رسمی وجود ندارد، باید از دلایل و مدارک دیگر استفاده کرد. این دلایل ممکن است شامل:
- شهادت شهود (مثلاً خانواده یا دوستان نزدیک)
- پیامک ها یا مکاتبات با محتوای مرتبط با ازدواج یا هر محتوایی که رابطه نزدیک را اثبات کند.
- ارائه مدارک فرزند مشترک و مدارک مرتبط
- عکس ها، فیلم ها یا هرگونه مدرک دیگر دال بر زندگی مشترک
۲- مراجعه به دادگاه خانواده
شخصی که انکار زوجیت در مقابل وی طرح شده، می تواند دادخواست اثبات زوجیت را در دادگاه خانواده مطرح کند. دادگاه با بررسی دلایل و مستندات، در صورت کافی بودن ادله، حکم به اثبات زوجیت صادر می کند. در این زمینه استفاده از خدمات وکیل خانواده متخصص در اثبات زوجیت بسیار اهمیت دارد، زیرا نحوه تنظیم دادخواست، انتخاب دلایل و برخورد با ایرادات طرف مقابل نقشی تعیین کننده دارد.
۳- پاسخ به اعتراض به رای اثبات زوجیت
در بسیاری از موارد، پس از صدور حکم اثبات زوجیت، طرف مقابل نسبت به رأی اعتراض می کند. این اعتراض می تواند در قالب تجدیدنظرخواهی یا فرجام خواهی باشد. در این مرحله باید با مشاوره حقوقی دقیق، پاسخی متقن و مستدل به اعتراض داده شود تا از نقض رأی جلوگیری گردد.
۴- پیگیری حقوق ناشی از اثبات زوجیت
در صورتی که موفق به اثبات زوجیت شدید، می توانید نسبت به مطالبه حقوق مالی ناشی از ازدواج اقدام کنید. این حقوق می تواند شامل مطالبه مهریه، نفقه ایام زوجیت، اجرت المثل، یا ارث باشد. هر یک از این موارد نیازمند دادخواست جداگانه و دفاعیه دقیق است.
۵- شکایت کیفری بر مبنای ماده ۵۲
چنانچه اثبات شود که طرف مقابل با علم به وجود رابطه زوجیت، آن را انکار کرده یا ادعای دروغین نسبت به زوجیت با دیگری مطرح کرده است، می توان علیه وی شکایت کیفری مطرح کرد. بر اساس ماده ۵۲ قانون حمایت خانواده، این رفتار جرم محسوب می شود و مجازات قانونی دارد.
جایگاه رای وحدت رویه در اثبات زوجیت
در برخی موارد، بین دادگاه ها اختلاف نظرهایی در نحوه رسیدگی به دعاوی اثبات زوجیت، جمع اجرت المثل و شرط تصنیف دارایی و صلاحیت رسیدگی به دعوای اثبات یا انکار نکاح وجود داشت. با صدور رای وحدت رویه اثبات زوجیت، رویه قضایی تا حدی منسجم تر شده و دادگاه ها در این گونه پرونده ها هماهنگ تر عمل می کنند. بهره گیری از این آراء وحدت رویه در تنظیم لایحه های دفاعی می تواند نقش مؤثری در موفقیت پرونده داشته باشد.
وکیل نادری همراه حقوقی شماست
دعوای انکار زوجیت یکی از حساس ترین موضوعات حقوقی خانواده است که در آن نه تنها حقوق فردی، بلکه حیثیت اجتماعی نیز در معرض لکه دار شدن قرار می گیرد. اگر شما با ادعای زوجیت یا انکار آن روبرو هستید، حتماً قبل از هر اقدامی با مجموعه حقوقی وکیل نادری مشورت نمایید. تجربه ما در رسیدگی به پرونده های مشابه، راه گشای شما در این مسیر خواهد بود. هرگونه تعلل یا اشتباه در طرح دعوا یا دفاع می تواند خسارات جبران ناپذیری در پی داشته باشد. اگر نیاز به بررسی تخصصی تر پرونده خود دارید، همین حالا با ما تماس بگیرید. مشاوره اولیه توسط وکلای مجموعه وکیل نادری به صورت تخصصی و دقیق انجام می شود.
پرسش موکلین
۱- اگر عقدنامه نداشته باشیم، چگونه می توانیم اثبات کنیم که ازدواج کرده ایم؟
در این صورت می توانید از شهادت شهود، پیام ها، عکس ها و هر مدرکی که نشان از زندگی مشترک دارد استفاده کنید. همچنین دادگاه به رفتارها و هر نوع دلیلی توجه دارد، نه صرفاً سند رسمی.
۲- اگر کسی دروغ بگوید که ازدواجی وجود نداشته، مجازاتش چیست؟
اگر ثابت شود که فردی به دروغ در دادگاه انکار زوجیت کرده، طبق ماده ۵۲ قانون حمایت خانواده به حبس یا جزای نقدی محکوم می شود. حتی وارث او هم اگر این دروغ را در دادگاه تکرار کند، مجازات می شود.
۳- آیا رأی اثبات زوجیت قابل اعتراض است؟
بله. طرف مقابل می تواند به رأی اثبات زوجیت اعتراض کند؛ اما اگر رأی بر اساس دلایل کافی و مستند صادر شده باشد، معمولاً در مراحل بالاتر تأیید می شود. حضور وکیل در این مراحل بسیار حیاتی است.
